Słownik finansowy
Zrozum kluczowe terminy bankowe i finansowe. Każde pojęcie wyjaśniamy prostym językiem.
Amortyzacja
Proces stopniowej spłaty kredytu w ratach, które składają się z części kapitałowej i odsetkowej. W ratach równych część kapitałowa rośnie z czasem, a odsetkowa maleje.
BIK
Biuro Informacji Kredytowej — instytucja gromadząca informacje o historii kredytowej konsumentów. Banki sprawdzają raport BIK przed podjęciem decyzji o udzieleniu kredytu.
Cross-selling
Praktyka bankowa polegająca na oferowaniu dodatkowych produktów (ubezpieczenie, konto, karta) w pakiecie z kredytem. Często wpływa na obniżenie marży.
DTI
Debt-to-Income ratio — wskaźnik zadłużenia do dochodu. Określa, jaką część dochodu przeznaczana jest na spłatę zobowiązań. Banki zazwyczaj akceptują DTI do 50-60%.
Harmonogram spłat
Dokument określający daty i kwoty poszczególnych rat kredytu, z podziałem na część kapitałową i odsetkową.
Hipoteka
Zabezpieczenie kredytu na nieruchomości. Wpis hipoteczny w księdze wieczystej daje bankowi prawo do dochodzenia roszczeń z nieruchomości w razie braku spłaty.
Karencja
Okres odroczenia spłaty kredytu lub jego części. Podczas karencji kredytobiorca może płacić tylko odsetki lub nie płacić nic.
Kredyt hipoteczny
Długoterminowy kredyt zabezpieczony hipoteką na nieruchomości, przeznaczony na zakup, budowę lub remont nieruchomości.
LTV
Loan-to-Value — wskaźnik określający stosunek kwoty kredytu do wartości nieruchomości. Im niższy LTV, tym mniejsze ryzyko dla banku i lepsze warunki dla kredytobiorcy.
Marża
Stały składnik oprocentowania kredytu, ustalany indywidualnie przez bank. Marża nie zmienia się przez cały okres kredytowania (w odróżnieniu od stawki referencyjnej).
Nadpłata
Dobrowolna dodatkowa wpłata na poczet kredytu, przekraczająca minimalną ratę. Pozwala skrócić okres kredytowania lub obniżyć miesięczną ratę.
Oprocentowanie nominalne
Oprocentowanie kredytu bez uwzględnienia dodatkowych kosztów (prowizja, ubezpieczenia). Składa się z marży banku i stawki referencyjnej (np. WIBOR).
Prowizja
Jednorazowa opłata pobierana przez bank za udzielenie kredytu. Wyrażona jako procent kwoty kredytu.
Rata malejąca
Typ raty, w którym część kapitałowa jest stała, a odsetkowa maleje w miarę spłaty kredytu. Początkowe raty są wyższe, ale całkowity koszt kredytu niższy niż przy ratach równych.
Rata równa (annuitetowa)
Typ raty, w którym miesięczna kwota do zapłaty jest stała przez cały okres kredytowania. Początkowo większa część raty to odsetki.
Refinansowanie
Przeniesienie kredytu do innego banku na korzystniejszych warunkach. Polega na zaciągnięciu nowego kredytu w celu spłaty starego.
RRSO
Rzeczywista Roczna Stopa Oprocentowania — wskaźnik uwzględniający wszystkie koszty kredytu (odsetki, prowizja, ubezpieczenia). Najlepsza miara do porównywania ofert.
Spread walutowy
Różnica między kursem kupna a kursem sprzedaży waluty stosowana przez bank. Istotny koszt przy kredytach walutowych.
Stopa referencyjna
Bazowa stopa procentowa ustalana przez bank centralny lub rynek międzybankowy (np. WIBOR, WIRON). Wpływa na oprocentowanie kredytów.
Ubezpieczenie niskiego wkładu
Ubezpieczenie wymagane przez bank, gdy wkład własny jest niższy niż 20% wartości nieruchomości. Chroni bank przed ryzykiem.
WIBOR
Warsaw Interbank Offered Rate — wskaźnik oprocentowania pożyczek na rynku międzybankowym w Polsce. Podstawa oprocentowania większości kredytów hipotecznych.
WIRON
Warsaw Interest Rate Overnight — nowy wskaźnik referencyjny oparty na rzeczywistych transakcjach. Stopniowo zastępuje WIBOR.
Wkład własny
Część wartości nieruchomości finansowana ze środków własnych kredytobiorcy. Minimalny wymóg to zazwyczaj 10-20%.
Zdolność kredytowa
Ocena możliwości spłaty kredytu przez kredytobiorcę, dokonywana przez bank na podstawie dochodów, wydatków i zobowiązań.