Czym jest SOFR?

SOFR (Secured Overnight Financing Rate) to wskaźnik referencyjny stopy procentowej dla dolara amerykańskiego. Odzwierciedla on koszt pożyczania środków na okres jednego dnia (overnight) na amerykańskim rynku transakcji repo zabezpieczonych obligacjami skarbowymi USA (US Treasuries).

SOFR powstał jako następca LIBOR USD — wskaźnika, który po serii skandali manipulacyjnych został wygaszony. SOFR pełni dla dolara podobną rolę, jaką dla strefy euro pełni €STR, a dla złotego — POLSTR: jest to wskaźnik nowej generacji oparty na rzeczywistych transakcjach.

Kluczowa cecha: wskaźnik zabezpieczony (secured)

SOFR jest wskaźnikiem zabezpieczonym — bazuje na transakcjach repo, w których pożyczka dolara jest zabezpieczona amerykańskimi obligacjami skarbowymi. To odróżnia go od wskaźników niezabezpieczonych, takich jak €STR czy POLSTR. Zabezpieczenie sprawia, że SOFR niemal nie zawiera premii za ryzyko kredytowe banków.

Kto publikuje SOFR i jak jest liczony?

Administratorem SOFR jest Bank Rezerwy Federalnej w Nowym Jorku (Federal Reserve Bank of New York, w skrócie NY Fed). Wskaźnik wyliczany jest na podstawie ogromnego wolumenu rzeczywistych transakcji — codziennie obejmuje on transakcje repo warte setki miliardów dolarów. Metodologia obejmuje:

  • Zbieranie danych transakcyjnych — NY Fed gromadzi dane o transakcjach repo zabezpieczonych obligacjami skarbowymi USA z kilku segmentów rynku
  • Wyliczenie mediany ważonej wolumenem — SOFR to mediana stóp ważona wartością transakcji, co czyni go odpornym na pojedyncze odchylenia
  • Wysoki wolumen bazowy — dzięki olbrzymiej liczbie transakcji SOFR jest niezwykle trudny do manipulacji
  • Publikacja — wskaźnik jest publikowany każdego dnia roboczego o godzinie 8:00 czasu nowojorskiego, za dzień poprzedni

Ponieważ SOFR jest stawką overnight, dla potrzeb umów terminowych (np. kredytów 3-miesięcznych) stosuje się jego warianty uśredniane (Term SOFR, SOFR Average), które wygładzają dzienne wahania.

SOFR a LIBOR USD — co się zmieniło?

Zastąpienie LIBOR USD przez SOFR to jedna z największych reform na rynkach finansowych ostatnich lat. Najważniejsze różnice:

  • Podstawa — LIBOR opierał się na deklaracjach banków, SOFR bazuje na rzeczywistych transakcjach repo
  • Zabezpieczenie — LIBOR był niezabezpieczony i zawierał premię za ryzyko kredytowe banków, SOFR jest zabezpieczony obligacjami skarbowymi
  • Terminowość — LIBOR był publikowany dla wielu terminów, SOFR jest z natury wskaźnikiem overnight
  • Odporność na manipulacje — ogromny wolumen transakcji bazowych czyni SOFR znacznie trudniejszym do zmanipulowania

Dlaczego LIBOR został zastąpiony?

LIBOR opierał się na deklaracjach banków dotyczących stawek, po jakich rzekomo pożyczałyby sobie środki. Ujawnione manipulacje tymi deklaracjami podważyły zaufanie do wskaźnika. Regulatorzy zdecydowali o jego wygaszeniu i zastąpieniu wskaźnikami opartymi na transakcjach — w USA został nim właśnie SOFR.

Znaczenie SOFR dla polskiego kredytobiorcy

SOFR bezpośrednio nie dotyczy kredytów w złotych ani w euro — jest wskaźnikiem dla dolara. Ma jednak znaczenie pośrednie i edukacyjne:

  • Wzorzec reformy — SOFR jest częścią globalnego trendu odchodzenia od wskaźników deklaratywnych (jak LIBOR czy WIBOR) na rzecz wskaźników opartych na transakcjach
  • Kredyty w dolarze — jeśli ktoś korzysta z finansowania w USD, jego oprocentowanie najpewniej opiera się dziś o SOFR plus marża
  • Kontekst dla POLSTR — mechanizm uśredniania stawki overnight stosowany w SOFR jest podobny do tego, który będzie wykorzystywany przy POLSTR w Polsce

Dla porównania kosztu dowolnego kredytu — niezależnie od wskaźnika bazowego — najlepiej posługiwać się RRSO, które ujmuje wszystkie koszty w jednej wartości.

Sprawdź też: WIBOR | POLSTR | WIRON

Najczęściej zadawane pytania

SOFR (Secured Overnight Financing Rate) to amerykański wskaźnik referencyjny dolara, który zastąpił LIBOR USD. Odzwierciedla koszt pożyczania dolara overnight na rynku transakcji repo zabezpieczonych obligacjami skarbowymi USA.

SOFR publikuje Bank Rezerwy Federalnej w Nowym Jorku (NY Fed) każdego dnia roboczego o godzinie 8:00 czasu nowojorskiego, na podstawie rzeczywistych transakcji repo z dnia poprzedniego.

Ponieważ bazuje na transakcjach repo, w których pożyczka dolara jest zabezpieczona obligacjami skarbowymi USA. Dzięki temu SOFR niemal nie zawiera premii za ryzyko kredytowe banków, w odróżnieniu od niezabezpieczonych wskaźników jak €STR czy POLSTR.

LIBOR opierał się na deklaracjach banków i był niezabezpieczony, przez co podatny na manipulacje. SOFR bazuje na rzeczywistych, zabezpieczonych transakcjach repo o ogromnym wolumenie, co czyni go znacznie bardziej wiarygodnym.