Czym jest zdolność kredytowa?
Zdolność kredytowa to ocena dokonywana przez bank, która określa, czy kredytobiorca jest w stanie terminowo spłacać raty kredytu wraz z odsetkami. Innymi słowy — to maksymalna kwota kredytu, jaką bank jest skłonny Ci udzielić, biorąc pod uwagę Twoje dochody, wydatki i zobowiązania.
Każdy bank stosuje własne modele scoringowe, dlatego zdolność kredytowa w różnych bankach może się znacząco różnić — nawet o 20–30%. To jeden z powodów, dla których warto składać wnioski do kilku banków jednocześnie.
Jak banki obliczają zdolność kredytową?
Proces oceny zdolności kredytowej uwzględnia wiele czynników. Oto najważniejsze z nich:
1. Dochody
Podstawa każdej oceny. Banki uwzględniają dochody netto (na rękę) i różnicują je w zależności od źródła:
- Umowa o pracę na czas nieokreślony — najwyżej ceniona, zwykle 100% dochodu brany pod uwagę
- Umowa o pracę na czas określony — akceptowana, jeśli umowa jest przedłużana lub trwa min. 6–12 miesięcy
- Umowa zlecenie / o dzieło — zwykle uwzględniana w 60–80%, wymagana ciągłość dochodów przez min. 12 miesięcy
- Działalność gospodarcza — dochód z ostatnich 12–24 miesięcy, pomniejszony o koszty i podatki
2. Stałe wydatki i zobowiązania
Bank odlicza od dochodu wszystkie stałe wydatki: raty istniejących kredytów, limity na kartach kredytowych (nawet jeśli ich nie wykorzystujesz!), alimenty oraz koszty utrzymania gospodarstwa domowego wg tabel bankowych.
3. Wskaźnik DTI (Debt-to-Income)
DTI to stosunek wszystkich miesięcznych zobowiązań do dochodu netto. Rekomendacja S KNF zaleca, aby DTI nie przekraczał 40% dla osób zarabiających poniżej średniej krajowej i 50% dla osób z wyższymi dochodami.
4. Historia kredytowa w BIK
Bank sprawdza Twoją historię w Biurze Informacji Kredytowej (BIK). Pozytywna historia (terminowe spłaty) podnosi scoring, negatywna (opóźnienia, zaległości) — obniża lub wręcz dyskwalifikuje.
Ważne: limity kart kredytowych
Nawet jeśli nie korzystasz z karty kredytowej, sam jej posiadanie zmniejsza zdolność kredytową. Bank traktuje cały dostępny limit jako potencjalne zobowiązanie. Jeśli masz kartę z limitem 10 000 zł, której nie używasz — zrezygnuj z niej przed złożeniem wniosku o kredyt hipoteczny.
Jak zwiększyć zdolność kredytową?
Istnieje kilka sprawdzonych sposobów na poprawienie swojej zdolności kredytowej:
- Spłać istniejące kredyty i pożyczki — zmniejszysz DTI, co bezpośrednio zwiększy zdolność
- Zrezygnuj z niewykorzystywanych kart kredytowych — zamknij limity, których nie potrzebujesz
- Wydłuż okres kredytowania — dłuższy okres = niższa rata = wyższa zdolność (ale wyższy koszt całkowity)
- Weź kredyt z współkredytobiorcą — dochody drugiej osoby zwiększają łączną zdolność
- Poczekaj na podwyżkę lub zmień pracę — wyższy dochód = wyższa zdolność (pamiętaj o min. 3–6 miesiącach w nowej pracy)
- Zwiększ wkład własny — mniejszy kredyt = łatwiejszy do uzyskania
- Zadbaj o historię w BIK — regularne, terminowe spłaty nawet małych zobowiązań budują pozytywną historię
Zdolność kredytowa a zdolność kredytowa hipoteczna
Warto rozróżnić zdolność kredytową ogólną od hipotecznej. W przypadku kredytu hipotecznego banki stosują surowsze kryteria, ale jednocześnie uwzględniają zabezpieczenie w postaci nieruchomości. Dzięki temu możesz uzyskać kredyt hipoteczny na znacznie wyższą kwotę niż kredyt gotówkowy — ale musisz spełnić dodatkowe wymagania dotyczące nieruchomości i wkładu własnego.
Sprawdź swoją zdolność kredytową
Skorzystaj z naszego kalkulatora zdolności kredytowej, żeby oszacować, na jaką kwotę kredytu hipotecznego możesz liczyć. Kalkulator uwzględnia dochody, wydatki, istniejące zobowiązania i aktualne stopy procentowe.
Sprawdź też: Kalkulator zdolności kredytowej | LTV (Loan-to-Value) | Wkład własny